برای رسیدن به پاسخ این سوال که کدام قهوه کافئین بیشتری دارد اول باید انواع قهوه، دان قهوه و روش های دم آوری را بیشتر بشناسیم و بعد تمام عواملی که در میزان کافئین قهوه تاثیر گذارن رو با هم بررسی کنیم. توی این مقاله سعی می کنیم که در نهایت با کنار هم گذاشتن همه ی عوامل به پاسخ واحدی برسیم تا اگر برای انجام کارهای روزمره به کافئین و انرژی بیشتری نیاز دارید یا کافئین قهوه باعث اضطرابتون میشه اما نمی تونید از مزه ی لذت بخشش بگذرید راه حلی جلوی راهتون قرار بگیره و بتونید انتخاب امن خودتونو داشته باشید.
اما قبل از اون بیاید باهم بررسی کنیم این کافئین که برای همه سوال شده چی هست و چه تاثیری روی بدن میزاره که بعضی از افراد در به در به دنبال اون هستن و بعضی از افراد از آن فراری.
کافئین و تاثیرات آن روی بدن
کافئین در واقع یک محرک عصبیه که با مسدود کردن بعضی بخش ها در مغز احساس خستگی رو کاهش میده. بعد از نوشیدن شات قهوه شما رو هوشیارتر و متمرکزتر می کنه اما مصرف بیش از اندازه کافئین می تونه باعث اضطراب، تپش قلب و بی خوابی بشه و از اونجایی که متابولیسم بدن افراد با هم متفاوته تاثیر دوز اون روی افراد مختلف متفاوت و همینطور به مرور زمان میتونه تغییر کنه.

میزان کافئین عربیکا و روبوستا
اگر قهوه خور حرفه ای باشید قطعا میدونید که بیشتر قهوه هایی که می خوریم از ترکیب دو نوع دانه قهوه عربیکا و روبوستا تشکیل می شن که هر کدوم ویژگی های منحصربه فردی به قهوه اضافه می کند اگر می خواید بیشتر راجبشون بخونید میتونید مقاله تفاوت قهوه عربیکا و روبوستا را مطالعه کنید اینجا تمرکزمون رو میزاریم روی میزان کافئینی که توی هر کدوم وجود داره.
واقعیت اینه که نوع دانه بیشترین تاثیر رو روی میزان کافئین داره به طور میانگین توی حجم یکسان عربیکا حدود 1.5درصد کافئین و روبوستا 2.5درصد کافئین داره یعنی تقریبا دو برابر عربیکا، تقریبا میشه گفت که میزان رست و تازگی دانه تاثیر زیادی در میزان کافئین نداره اما آسیاب چون در فرایند عصاره گیری قهوه موثره اثرگذاره.
تاثیر نوع آسیاب در میزان کافئین قهوه
بیشتر افراد فکر می کنن که آسیاب فقط در طعم قهوه تاثیر داره اما دانه های ریز و درشت توی میزان کافئین هم نقش دارن در واقع هر چی پودر قهوه ریزتر باشه تماسش با آب بیشتر و در یک زمان مشخص عصاره گیری بیشتر و سریع تری تحویل میده در نتیجه کافئین بیشتری هم آزاد میکنه البته توجه کنید که روش های دم آوری هم می تونن این نتیجه رو بیشتر یا کمتر کنن و مقایسه ما به صورت کلی در یک بازه ی زمانی مشخص هست.
میزان کافئین در انواع قهوه
وقتی حرف از کافئین قهوه بشه بیشتر افراد از همون اول سراغ عربیکا یا روبوستا رو می گیرن اما به این توجه نمی کنن که روش دم آوری و حجم نوشیدنی هم میتونه توی میزان کافئین تاثیر داشته باشه هر کدوم از قهوه های اسپرسو، فرانسه، ترک، قهوه فوری و کلد برو از دانه ها با آسیاب های مختلف و روش دم آوری متفاوتی دارن که توی نتیجه نهایی و میزان کافئین تاثیر میزاره.

کافئین موجود در اسپرسو
اسپرسو یه روش دم آوری صنعتی محسوب میشه که هممون حداقل یکبار تجربه نوشیدن اون رو توی کافه داشتیم. این روش دم آوری معمولا با ترکیبی از دانه های عربیکا و روبوستا با آسیاب خیلی ریز انجام میشه که افراد با توجه به سلیقه و میزان کافئین میتونن درصد هر دانه رو انتخاب کنن.
معمولا توی کافه ها قهوه 80-20 روبوستا یا 70-30 روبوستا استفاده میشه اما به طور تقریبی توی هر شات اسپرسو که معادل 30 میلی لیتر میشه تقریبا 63 میلی گرم کافئین وجود داره یعنی به خاطر غلظت بالا توی حجم کم کافئین خوبی به بدن میرسونه و به خاطر همینه که افرادی که به انرژی یهویی برای بیدار شدن اول صبح نیاز دارن سراغ اسپرسو میرن.

کافئین موجود در قهوه فرانسه
قهوه فرانسه که با ابزار دم آوری فرنچ پرس درست میشه حج سرو بیشتری نسبت به اسپرسو داره و روش دم آوری هم کاملا متفاوته. برای درست کردن قهوه فرانسه همیشه از قهوه 100 عربیکا استفاده میشه تا قهوه بیشتر مزه ی میوه ای و شکلاتی بگیره و نوع آسیاب هم درشت تر از اسپرسو هست اما به خاطر اینکه روش دم آوری طولانی تری داره و حجم بیشتری رو شامل میشه توی هر سرو که تقریبا معادل 240 میلی لیتر چیزی حدود 80 تا 135 میلی گرم کافئین وارد بدن میکنه.
نکته جالب اینجاست چون حجم قهوه فرانسه زیاده افراد برخلاف اسپرسو اونو کم کم می نوشن به خاطر همین کافئینی که وارد بدن می کنه پایدارتر هست. در واقع اگر می خوای کل روز یه انرژی متعادل داشته باشی فرانسه گزینه بهتری از اسپرسو و معمولا همون گزینه ایه که افراد توی تراول ماگ با خودشون سرکار یا دانشگاه میبرن.

میزان کافئین یک فنجان قهوه ترک
قهوه ترک رو با ابزاری به اسم جذوه درست می کنن که نمونه اش با اسم جذوه قهوه قلم خورده رو توی سایت میتوینید ببینید. شات قهوه ترک معمولا بین 60 تا 90 میلی لیتر و کافئین تفریبی 50-100 میلی گرم تحویل میده در واقع به خاطر اینکه توی قهوه ترک پودر قهوه حتی از اسپرسو هم ریزتر و با آب مستقیم جوشیده میشه استخراج کافئین بهتر انجام میشه اما از اونجایی که همیشه از قهوه 100 عربیکا استفاده می کنن مقدار کافئین نسبت به اسپرسو توی یه شات هم اندازه معمولا کمتره.
قهوه ترک از نظر حجم سرو بین اسپرسو و قهوه فرانسه قرار می گیره اما چون پودر قهوه داخل نوشیدنی ته نشین میشه و باقی میمونه طعم سنگین و موندگارتری داره که همین موضوع بعضی اوقات افراد رو به اشتباه میندازه و حس میکنن که قهوه ترک انرژی بیشتری میده.
اما چون قهوه برخلاف اسپرسو آروم تر نوشیده میشه و کافئین کمی ملایم تر وارد بدن میشه تقریبا کسایی که برای رفع خستگی به سراغ قهوه ترک میرن از مزه ی سنگین و حس کلاسیک و سنتی بودنش لذت میبرن.

کافئین در قهوه فوری
قهوه فوری حجم سروی تقریبا معادل قهوه فرانسه داره و کافئین خوبی وارد بدن میکنه؛ چون معمولا برای درست کردنش از ترکیب دانه عربیکا و روبوستا به صورت همزمان استفاده میشه اما یه نکته راجبش هست اونم اینه که توی فرایند خشک کردن کمی از کافئین رو از دست میده بنابراین تقریبا توی هر 240 میلی لیتر از قهوه فوری، بسته به نوع دانه بین 30 تا 90 میلی گرم کافئین وجود داره.
جالبه بدونی که میزان کافئین به برند قهوه فوری و مقدار پودری که توی هر سرو استفاده می کنی میتونه متفاوت باشه. در واقع با قهوه فوری یه مقداری روی مقدار کافئین کنترل دست خود شماست و میتونید برندی انتخاب کنید که از قهوه روبوستا بیشتری استفاده می کنه و یا خودتون میزان پودر رو افزایش بدید.
در واقع قهوه فوری برای افرادی که به کافئین حساسیت دارن هم گزینه خیلی خوبی محسوب میشه البته قبول داریم که از نظر طعم و عطر به پای دانه های تازه نمیرسه اما میتونه برای افراد حساس جایگزین خوبی باشه.

کافئین در قهوه کلد برو
روش درست کردن این نوع قهوه بیشتر خیساندنه تا دم کردن. توی این روش قهوه درشت آسیاب شده رو با آب سرد برای 12 تا 24 ساعت میزارت خیس بخوره. پودر قهوه از فرانسه هم درشت تر باید باشه دلیلش هم واضحه وقتی قرار چند ساعت قهوه با آب خیس بخورده آسیاب ریز قهوه رو تلخ و گل آلود میکنه و عملا فاجعه به بار میاره.
از نظر دانه برای قهوه کلد برو ترکیبی از عربیکا و روبوستا جواب میده، در واقع عربیکا طعم های کاراملی و شکلاتی میوه ای بهش میده و روبوستا هم کافئین رو بالا میبره.
حجم سرو کلد برو مثل فرانسه و قهوه فوریه و تقریبا توی هر بار استفاده 240 میلی لیتر سرو میشه توی این مقدار قهوه چیزی حدود 100 تا 200 میلی گرم کافئین وجود داره.
بنابراین تا اینجا کافئین توی قهوه کلد برو از انواع دیگه بیشتر بود اما چند نکته راجبش وجود داره که باید بهش توجه کنید زمان آماده کردن این قوه طولانیه و نسبت قهوه به آب توی آون بیشتر تقریبا 1/4 تا 1/8 و به خاطر همینه که کافئین بیشتری ازش استخراج میشه.
بنابراین اگه حوصله صبر کردن رو داشته و برای نوشیدن قهوه عجله ای نداشته باشید میتونه گزینه ایده آلی باشه اما برای انرژی فوری اسپرسو بهترین گزینه است.
عوامل موثر بر میزان جذب کافئین قهوه
خب تا اینجا متوجه شدیم که نوع دان قهوه، روش دم آوری، درجه آسیاب و زمان دم کشیدن توی میزان کافئین نقش مستقیم دارن و باقی موارد تاثیر چندانی ندارن اما چیزی که راجبش حرف نزدیم مقاومت فرد در مقابل کافئین و دوز مصرفی هر شخص بالغ در طول روزه.
این یعنی اگر کسی هستی که به طور مداوم قهوه مصرف میکنی احتمالا بعد از یه مدت برای رسیدن به اون میزان انرژی اولیه باید دوز یا مقدار مصرف قهوه رو بیشتر کنی. دو مورد دیگه که توی فرایند جذب کافئین تاثیر داره وزن و متابولیسم بدنه در واقع افراد با وزن بیشتر ممکنه تحمل بیشتری نسبت به کافئین داشته باشن در نتیجه قهوه با دوز بالاتری نیاز دارن.
تقریبا هر شخص بالغی در طول روز میتونه 400 میلی گرم کافئین مصرف کنه اما این مقدار برای افراد حساس به 200 میلی گرم و نوجوان ها تقریبا 100 میلی گرم رو به صورت روزانه میتونن استفاده کنن تا بدنشون با مشکل مواجه نشه اما توجه کنید که مقدار مصرف رو توی طول روز تقسیم کنید و تقریبا 6 ساعت قبل از خواب چیزی ننوشید که اختلالی توی خوابتون ایجاد نکنه.
جدول مقایسه کافئین در انواع قهوه
| نوع قهوه | نوع دانه | حجم سرو (میلیلیتر) | کافئین (میلیگرم) |
|---|---|---|---|
| اسپرسو | عربیکا/مخلوط | 30 | 63 |
| قهوه ترک | عربیکا | 60-90 | 50-100 |
| قهوه فرانسه | عربیکا | 240 | 80-135 |
| کلد برو | عربیکا/مخلوط | 240 | 100-200 |
| قهوه فوری | مخلوط (روبوستا بیشتر) | 240 | 30-90 |
| فیلتر معمولی | عربیکا | 240 | 95 |
جمع بندی و توصیه های نهایی
برای پاسخ به سوال کلی : کدام قهوه کافئین بیشتری دارد؟ باید بگم که:
از نظر دانه: روبوستا به طور ذاتی بیشترین کافئین رو داره تقریبا دو برابر عربیکا.
از نظر روش دم آوری در حجم یکسان: کلد برو معمولا بیشترین کافئین را استخراج می کنه.
از نظر غلظت در حجم کم: اسپرسو بیشترین غلظت کافئین در هر میلی لیتر رو داره.
بنابراین اگر صرفا به دنبال بیشترین مقدار کافئین هستی و میتونی طعم تلخ قهوه رو تحمل کنی کلد برو با دانه روبوستا انتخاب بهتریه.
اگر یه قهوه متعادل از نظر طعم و کافئین می خوای قهوه فرانسه با دانه عربیکای با کیفیت کافارو گزینه ایده آلیه.
اگر سرعت دم آوری برات اهمیت داره: اسپرسو یا قهوه فوری رو انتخاب کن.
توی کافارو میتونی هر اکسسوری قهوه ای که برای دم کردن نیاز داری رو پیدا کنی همچنین اگر به صورت حرفه ای قهوه درست می کنی برای کامل کردن ست آپ و بارت میتونی از اکسسوری بار دیدن کنی.